بازی «افسی۲۷» بهتر از همیشه، اما نه بدون دردسر
«افسی ۲۷» با وجود پیشرفتهای قابل توجه در کریر مود و افزایش تنوع محتوایی، همچنان میان شبیهسازی واقعی فوتبال و فرمول تجاری آلتیمیت تیم گرفتار است؛ شرایطی که با تأکید بر سرعت و واکنشهای آنی، فاصله بازی با یک شبیهساز اصیل فوتبال را بیشتر کرده است.
خبرگزاری فارس ـ هنر و رسانه: بازیهای فوتبالی در طول نسلهای مختلف مسیر پرپیچوخمی را طی کردهاند؛ مسیری که با یک تناقض قابل توجه همراه است. با وجود پیشرفت فناوری و پیچیدهتر شدن سیستمهای بازی، برخی عناوین قدیمی گاهی درک بهتری از شبیهسازی، تعادل حرکتی و اصالت فوتبال داشتند و این ویژگیها را بهتر از بسیاری از آثار پرزرقوبرق امروزی به نمایش میگذاشتند.مجموعه «افسی» نیز سالهاست با همین تناقض دستوپنجه نرم میکند. از یک سو، بخشی از مخاطبان به دنبال گیمپلی سریع و رقابتی هستند و از سوی دیگر، گروهی تجربهای واقعگرایانهتر و نزدیکتر به فوتبال واقعی میخواهند. تلاش برای پاسخگویی همزمان به هر دو گروه، گاهی باعث شده بازی از هویت اصلی خود فاصله بگیرد.ایاِی در سالهای اخیر بهجای انتخاب یک مسیر مشخص، لایههای مختلفی را روی هستهای بنا کرده که اولویت آن کنترل مستقیم، سرعت بالا و حفظ فرمول تجاری مجموعه است. در چنین ساختاری، تصمیمات طراحی لزوماً بر اساس خلق بهترین تجربه فوتبالی گرفته نمیشوند و گاهی هدف اصلی، راضی نگه داشتن طیف گستردهتری از بازیکنان است.حالا «افسی ۲۷» وارد میدان شده؛ عنوانی که سازندگانش نیز صراحتاً تأکید کردهاند تمرکز اصلی آن بر شبیهسازی محض نیست، بلکه روی پاسخگویی سریعتر به دستورات کنترلر و افزایش سرعت انیمیشنها قرار دارد.
گیمپلی رقابتی؛ سرعت بیشتر، شبیهسازی کمترگیمپلی رقابتی «افسی ۲۷» همچنان بر سرعت بالا، واکنشهای لحظهای و اتکای بیش از حد به بازیکنان سریع استوار است. بخش «آلتیمیت تیم» بیش از هر مود دیگری این رویکرد را نشان میدهد؛ مسابقات سریع و پرهیجان دنبال میشوند و فیزیک و اینرسی بازیکنان نقش تعیینکنندهای در جریان بازی ندارند.بازیکنان سریع همچنان ارزش بسیار بیشتری نسبت به مهرههای کندتر دارند و تفاوت ناشی از قدرت بدنی، وزن و الگوی حرکتی بازیکنان به اندازه کافی محسوس نیست. در نتیجه، هسته گیمپلی بیشتر از آنکه به شبیهسازی واقعگرایانه فوتبال نزدیک شود، روی خلق مسابقاتی سریع و پرگل تمرکز دارد.این مشکل در بخش دفاعی جدیتر میشود. هوش مصنوعی مدافعان در گیمپلی رقابتی نقش محدودی دارد و بازیکن عملاً مجبور است کنترل بخش زیادی از ساختار دفاعی را شخصاً بر عهده بگیرد. ایاِی با تأکید بیشتر بر «دفاع دستی» و کاهش مداخلات خودکار هوش مصنوعی این رویکرد را تقویت کرده، اما نتیجه لزوماً به تجربهای جذابتر منجر نشده است.فوتبال ورزشی ۱۱ نفره است و بخش مهمی از کیفیت آن به جابهجایی بازیکنان بدون توپ، پوشش فضاهای خالی و تصمیمگیری جمعی وابسته است. وقتی هوش مصنوعی تا این اندازه از معادله دفاعی کنار گذاشته میشود، بازیکن مجبور است با سوئیچهای مداوم موقعیت سایر مدافعان را نیز مدیریت کند. در نتیجه، دفاع تیمی بیش از آنکه حاصل هماهنگی یک خط دفاعی باشد، به مجموعهای از واکنشهای سریع و کنترلهای دستی تبدیل میشود.
واکنشپذیری بیش از حد؛ جایی که کنترل جای حرکت را میگیرداز سوی دیگر، واکنشپذیری بیش از حد بازیکنان در فاز هجومی ناهنجاریهای قابل توجهی در روند گیمپلی ایجاد کرده است. مهاجمان در کسری از ثانیه تغییر جهت میدهند و گاهی تنها با چند حرکت کوچک آنالوگ میتوانند مدافع مستقیم خود را پشت سر بگذارند.مشکل اصلی اینجا، از بین رفتن تعادل میان کنترلپذیری و شبیهسازی طبیعی حرکت است؛ تعادلی که به عواملی مانند مومنتوم، اینرسی و پیوستگی انیمیشنها وابسته است. پاسخگویی سریع به دستورات کنترلر ذاتاً ویژگی منفیای نیست، اما زمانی که این سرعت با محدودیتهای طبیعی حرکت بدن، جابهجایی مرکز ثقل و نحوه انتقال نیرو هماهنگ نباشد، نتیجه بیشتر به حرکت یک مدل سهبعدی روی زمین شباهت پیدا میکند تا هدایت یک فوتبالیست واقعی.چابکی غیرطبیعی بازیکنان نیز باعث شده برخی چرخشها و حرکات پا به توپ، هم از نظر فنی و هم از نظر بصری، مصنوعی به نظر برسند. در چنین لحظاتی، «افسی ۲۷» حتی در مقایسه با برخی نسخههای قبلی نیز پسرفت کرده است؛ چراکه جابهجایی بازیکنان بیش از آنکه حاصل هماهنگی میان انیمیشن، فیزیک و سیستم کنترل باشد، مستقیماً به پاسخگویی آنی به ورودیهای کاربر وابسته است.
سیستم پاسکاری؛ هنوز گرفتار مقصدهای از پیش تعیینشدهسیستم پاسکاری «افسی ۲۷» در برخی بخشها بهبود پیدا کرده، اما همچنان با یک سیستم کاملاً آزاد و مبتنی بر فضا فاصله دارد. پاسهای عمقی هوایی آزادی عمل بیشتری پیدا کردهاند و کمتر حس حرکت در یک مسیر از پیش تعیینشده را منتقل میکنند. ارسال سانترها نیز با نزدیک شدن به حالتی نیمهدستی، کنترل بیشتری روی قوس و مسیر حرکت توپ در اختیار بازیکن قرار میدهد.با این حال، مشکل اصلی پاسکاری همچنان پابرجاست. بخش قابل توجهی از پاسها بهجای ارسال به فضای خالی، مستقیماً به سمت بازیکنی مشخص هدایت میشوند. فوتبال واقعی بیش از آنکه صرفاً درباره پیدا کردن یک بازیکن باشد، به خلق فضا، حرکت بدون توپ و استفاده از مناطق خالی زمین وابسته است؛ اما در «افسی ۲۷» همچنان این احساس وجود دارد که توپ روی مسیری از پیش تعیینشده به سمت مقصد حرکت میکند.همین مسئله باعث میشود بازیسازی در برخی لحظات حالتی مکانیکی پیدا کند و آزادی عمل مورد انتظار از یک شبیهساز مدرن فوتبال را محدود سازد. در نتیجه، با وجود بهبودهای سیستم پاسکاری، این بخش هنوز نتوانسته فاصله میان کنترل مستقیم بازیکن و شبیهسازی طبیعی جریان توپ را بهطور کامل از بین ببرد.
فیزیک توپ و مکانیکهای پایه؛ تغییرات محدود، مشکلات پابرجافیزیک توپ همچنان یکی از نقاط ضعف شاخص «افسی ۲۷» است. در برخی صحنهها توپ بیوزن به نظر میرسد و حرکت آن روی چمن با رفتار طبیعی فاصله دارد. چرخش، اصطکاک با زمین و کاهش سرعت همچنان حالتی مصنوعی دارند و این مشکل با دوربین پیشفرض گیمپلی بیشتر به چشم میآید.فیزیک توپ در پاسهای معمولی و سانترها اندکی بهبود یافته، اما این تغییرات فاصله زیادی با یک بازطراحی اساسی دارند. سایر مکانیکهای پایه نیز ترکیبی از اصلاحات جزئی و تصمیمات ساختاری بحثبرانگیز هستند. سیستم شوتزنی تغییر بنیادینی نکرده، اما سنگینی ضربات و چرخش شوتهای زمینی بهتر احساس میشود. با این حال، لمس اولیه توپ همچنان مصنوعی است و توپ بیش از حد به پای بازیکنان میچسبد. نبردهای هوایی نیز به اندازه کافی درگیری فیزیکی ندارند و نتیجه بسیاری از آنها قابل پیشبینی است.بزرگترین مشکل این بخش اما به دروازهبانها مربوط میشود. سازندگان برای پاسخ به خواسته بازیکنان رقابتی و تأکید بیشتر بر «کنترل دستی»، بخشی از مداخلات هوشمند و خودکار دروازهبانها را کاهش دادهاند. این تغییر باعث شده در موقعیتهای تکبهتک، عملکرد دروازهبان بیش از گذشته به کنترل مستقیم بازیکن وابسته باشد و در نتیجه، تفاوت میان ریتینگ و مهارت واقعی دروازهبانها کمتر به چشم بیاید.
گیمپلی اصیل؛ فوتبال فیزیکیتر و نزدیکتر به واقعیتحالت «گیمپلی اصیل ۲.۰» در مقایسه با گیمپلی رقابتی، تجربه متفاوتی ارائه میدهد. سرعت مسابقات کاهش یافته، حرکات بازیکنان وزن طبیعیتری دارند و برخوردهای فیزیکی نیز در سراسر زمین ملموستر شدهاند. حالا بازیکن صاحب توپ نمیتواند بهسادگی از کنارهها عبور کند و بدون مواجه شدن با فشار مدافع به حرکت خود ادامه دهد.نبردهای تنبهتن، تنهزدن، تکلهای ایستاده و اسلایدتکلها حضور پررنگتری دارند و در مجموع، تعامل فیزیکی بازیکنان نسبت به نسخه قبل پیشرفت محسوسی داشته است. یکی دیگر از تغییرات قابل توجه، افزایش تعداد خطاهاست. هوش مصنوعی در این نسخه بیشتر مرتکب تکلهای ایستاده، اسلایدتکل، کشیدن پیراهن و خطاهای تاکتیکی میشود و کارتهای زرد و قرمز نیز نقش پررنگتری در جریان مسابقات دارند.البته سیستم برخورد هنوز در برخی صحنهها کاملاً طبیعی به نظر نمیرسد و گاهی این حس ایجاد میشود که بازی برای رقم زدن یک خطا، برخوردها را بر اساس الگوهای از پیش تعیینشده شکل میدهد. با این حال، مشکل قدیمی کمبود خطا که در نسخههای گذشته به چشم میآمد، در «افسی ۲۷» به شکل محسوسی بهبود یافته و در مجموع، تعامل فیزیکی مسابقات واقعیتر شده است.
هوش مصنوعی و انیمیشن؛ پیشرفت محدود در گیمپلی اصیل«گیمپلی اصیل» نسبت به گیمپلی رقابتی ریتم کندتری دارد، اما کاهش سرعت لزوماً به شبیهسازی واقعگرایانهتر منجر نشده است. حرکات بازیکنان سنگینتر شده، چرخشها زمان بیشتری میبرند و انیمیشنها با سرعت پایینتری اجرا میشوند، اما مشکلات بنیادی سیستم انیمیشن همچنان پابرجا هستند. حرکات پا به توپ، برخی الگوهای گامبرداری و بهویژه تغییر جهت در زوایای مختلف، هنوز کیفیت مطلوبی ندارند.هوش مصنوعی تنها در یک بخش پیشرفت محسوسی داشته است: واکنش CPU به نتیجه لحظهای مسابقه. تیم تحت کنترل هوش مصنوعی هنگام عقب افتادن هجومیتر بازی میکند و در صورت پیش افتادن، به مدیریت مسابقه روی میآورد. با این حال، این رفتار همچنان سطحی است و CPU درک عمیقی از اهمیت و شرایط هر مسابقه ندارد.برای مثال، تفاوت میان یک بازی دوستانه، دیدار لیگ، مسابقه تکحذفی یا بازی رفتوبرگشت تأثیر معناداری بر تصمیمات تاکتیکی هوش مصنوعی ندارد. مهمتر اینکه CPU هنوز نمیتواند نتیجه بازی رفت را در مسابقه برگشت در نظر بگیرد و بر اساس آن، آرایش تیم، میزان ریسکپذیری یا سبک بازی خود را تغییر دهد. در نتیجه، هوش مصنوعی با وجود واکنش بهتر به نتیجه لحظهای، همچنان از درک شرایط کلی مسابقه و اتخاذ تصمیمات تاکتیکی متناسب با آن فاصله دارد.
دفاع تیمی و کنترل توپ؛ تفاوتی محسوس اما نه بنیادیندفاع تیمی در حالت «گیمپلی اصیل» عملکرد بهمراتب بهتری دارد. بازیکنان تحت کنترل CPU مشارکت فعالتری در پوشش فضاها نشان میدهند و به نظر میرسد ایاِی برای این بخش رفتارهای متفاوتی در نظر گرفته است. با این حال، این تفاوت آنقدر عمیق نیست که بتوان از دو هسته گیمپلی کاملاً مجزا صحبت کرد؛ چراکه بخشی از محدودیتهای گیمپلی رقابتی در این حالت نیز دیده میشود و ساختار دفاعی همچنان گاهی با روزنههای عجیب و غیرمنطقی مواجه است.در «گیمپلی اصیل»، لمس اولیه توپ نیز پویاتر به نظر میرسد. توپ فاصله طبیعیتری از پای بازیکنان میگیرد، خطاهای فردی هنگام کنترل توپ بیشتر رخ میدهند و تنوع انیمیشنها نیز افزایش یافته است. نبردهای هوایی هم برخوردهای فیزیکی سنگینتر و طبیعیتری دارند و در مجموع، تعامل بازیکنان با توپ و یکدیگر واقعیتر احساس میشود.با این حال، سیستم شوتزنی همچنان در همان چارچوب کلی نسخه رقابتی قرار دارد. دروازهبانها نیز به دلیل استفاده از هسته فنی مشترک، همچنان از همان مشکل ساختاری در موقعیتهای تکبهتک رنج میبرند و در برابر مهاجمان حریف گاهی بیش از حد منفعل عمل میکنند. در نتیجه، «گیمپلی اصیل» اگرچه در بخشهایی مانند دفاع تیمی، کنترل توپ و برخوردهای فیزیکی پیشرفت محسوسی دارد، اما هنوز نتوانسته تفاوتی بنیادین با هسته گیمپلی رقابتی ایجاد کند.
گرافیک و نورپردازی؛ تکرار همان مسیر همیشگییکی از عجیبترین نکات «افسی ۲۷»، نبود پیشرفت بصری ملموس در مقایسه با نسخه سال گذشته است. البته عملکرد نورپردازی را نمیتوان کاملاً سیاه یا سفید ارزیابی کرد. برای مثال، در کاتسینها و بهخصوص مسابقات بارانی زیر نورافکنها، بازتاب نور روی قطرات باران با افکتهای گرافیکی سنگین و چشمنوازی نمایش داده میشود.اما در نمای اصلی دوربین گیمپلی، شرایط متفاوت است. نورپردازی مسابقات شبانه، روز و بهخصوص بازیهای ابری، همچنان با مشکلات متعددی مواجه است. در هوای ابری، نور حالتی ثابت و یکنواخت دارد و نحوه انتشار آن روی چمن، لباس بازیکنان و محیط اطراف، فاصله زیادی با رفتار طبیعی نور نشان میدهد.این مشکل در استادیومها نیز دیده میشود. در فوتبال واقعی، معماری، جهتگیری جغرافیایی، سقف و نوع نورافکن هر ورزشگاه باعث شکلگیری هویت نوری متفاوتی میشود؛ اما در «افسی ۲۷» تفاوت محسوسی میان استادیومها از نظر رنگ، شدت و زاویه تابش نور وجود ندارد. وضعیت چمن نیز چندان متفاوت نیست. اگرچه بافت و الگوی برش زمینها تغییر میکند، این تفاوتها زیر نور و از نمای اصلی دوربین کمرنگ میشوند و پالت رنگی نسبتاً یکنواختی دارند.شاید تنها پیشرفت ملموس این بخش، بهبود Anti-Aliasing در سطح زمین باشد که تا حدی از لرزش و دندانهدار شدن بافتها جلوگیری میکند.در نتیجه، «افسی ۲۷» از نظر فنی بازی زشتی نیست، اما جزئیات بصری دیگر نمیتوانند ضعفهای عمیقتر نورپردازی و هویت بصری آن را پنهان کنند. پس از چند سال، انتظار یک تحول محسوس در این بخش منطقی بود؛ با این حال، گرافیک بازی بار دیگر در همان مسیر تکراری نسخههای گذشته باقی مانده است.
کریر مود؛ روشنترین نقطه در بازیشاید بتوان «کریر مود» را روشنترین نقطه کارنامه «افسی ۲۷» دانست؛ بخشی که پس از سالها تغییرات محدود، این بار با مجموعهای از اصلاحات عمیقتر همراه شده است. یکی از مهمترین تغییرات این بخش، سیستم «اورال پویا» است؛ مکانیکی که برخلاف تغییرات موقتی فرم بازیکنان در نسخههای گذشته، مستقیماً روی سقف رشد و پتانسیل بلندمدت آنها تأثیر میگذارد.در نسخههای قبلی، تغییر اورال بازیکنان بیشتر به شرایط کوتاهمدت و چند مسابقه اخیر وابسته بود و پتانسیل نهایی آنها همچنان در محدودهای از پیش تعیینشده قرار داشت. اما در «افسی ۲۷»، این سقف انعطاف بیشتری پیدا کرده است. یک بازیکن جوان یا کمترشناختهشده در صورت دریافت فرصت کافی، حفظ ثبات عملکرد، روحیه مناسب و درخشش در مسابقات میتواند از پتانسیل اولیه خود فراتر برود و به بازیکنی بسیار بهتر تبدیل شود. این روند برای بازیکنان کماثر یا نیمکتنشین نیز میتواند برعکس عمل کند و باعث کاهش سقف رشد آنها شود.سیستم نقلوانتقالات نیز بازطراحی شده است. هوش مصنوعی حالا بازیکنان را صرفاً بر اساس اورال جذب نمیکند و عواملی مانند نیاز تاکتیکی، ترکیب فعلی و «پلیاستایلز» را نیز در تصمیمگیریهای خود در نظر میگیرد. اضافه شدن بندهای آزادسازی پویا، گزینه بازخرید و جزئیات مالی بیشتر نیز باعث شده مدیریت باشگاه عمق و واقعگرایی بیشتری پیدا کند.در مجموع، اگرچه «افسی ۲۷» در هسته گیمپلی و برخی از سیستمهای حرکتی همچنان با مشکلات بنیادی مواجه است، «کریر مود» امسال یکی از نقاط قوت اصلی بازی محسوب میشود. ترکیب مدیریت عمیقتر، هوش مصنوعی بهتر و ساختار واقعگرایانهتر، این بخش را به تجربهای ارزشمند و درگیرکننده تبدیل کرده است.
بخش The Grounds؛ شروعی امیدوارکننده، اما ناتمامیکی از مهمترین نوآوریهای «افسی ۲۷»، حالت «The Grounds» است؛ یک هاب اجتماعی و جهانباز که بخشهایی مانند فوتبال خیابانی، مسابقات 1v1، حالت Kickabout و Clubs را در محیطی یکپارچه گرد هم میآورد. ایده اولیه جذاب است و برای نخستین بار در تاریخ این مجموعه، حس حضور در یک فضای اجتماعی فوتبالی را ایجاد میکند؛ محیطی که بازیکنان میتوانند در آن با دوستان خود همراه شوند، مهارتهایشان را تمرین کنند و با انجام فعالیتهای مختلف، پرو خود را ارتقا دهند.با این حال، «The Grounds» هنوز با پتانسیل واقعی خود فاصله دارد. محیطها از نظر بصری قابل قبول هستند، اما تعاملپذیری و تنوع فعالیتهای خارج از مسابقات به اندازهای نیست که جهانباز بازی را زنده و پویا جلوه دهد. بخش زیادی از نقشه عملاً بیشتر نقش یک مسیر ارتباطی برای دسترسی به حالتهای مختلف را دارد تا یک دنیای فوتبالی مستقل و قابلگشتوگذار.تعداد بازیکنان حاضر در محیط و نحوه تعامل آنها نیز برای ایجاد حس یک جامعه آنلاین بزرگ کافی نیست. در نتیجه، فضای اجتماعی بازی هنوز تا حد زیادی خلوت و مصنوعی به نظر میرسد و حضور در «The Grounds» لزوماً به تجربهای پویا و مملو از اتفاقات غیرمنتظره تبدیل نمیشود.در مجموع، «The Grounds» حرکتی جسورانه و شروعی امیدوارکننده برای حرکت مجموعه «افسی» به سمت تجربههای اجتماعیتر است، اما در وضعیت فعلی بیشتر به یک زیرساخت اولیه شباهت دارد تا یک جهانباز کامل و زنده. ایده اصلی پتانسیل زیادی دارد، اما برای تبدیل شدن به یکی از ارکان اصلی مجموعه، به محتوای بیشتر، تعاملات عمیقتر و محیطی پویاتر نیاز خواهد داشت.
جمعبندی؛ قربانی شدن شبیهسازی در برابر فرمول تجاریدر نهایت، «افسی ۲۷» تصویری روشن از تضاد میان جاهطلبی در طراحی و سیاستهای تجاری یک مجموعه ورزشی بزرگ ارائه میدهد. موفقیت چشمگیر «کریر مود» نشان میدهد که وقتی توسعه یک بخش با نگاه تخصصی و برنامهریزی دقیق دنبال شود، نتیجه میتواند عمیق و ارزشمند باشد؛ اما این رویکرد هنوز به هسته اصلی بازی نفوذ نکرده است.در سوی دیگر، «آلتیمیت تیم» و مدل درآمدزایی آن همچنان تأثیر قابل توجهی بر مسیر طراحی بازی دارد. سرعت بالا، واکنشهای آنی و کنار گذاشته شدن بخشی از فیزیک و اینرسی طبیعی بازیکنان، طی سالهای اخیر فاصله «افسی» با یک شبیهساز واقعی فوتبال را بیشتر کرده است. از طرفی، جایگاه مسلط این مجموعه در بازار نیز انگیزه چندانی برای بازطراحی اساسی موتور بازی یا حل مشکلات قدیمی انیمیشنها و فیزیک باقی نمیگذارد.«افسی ۲۷» بدون شک با امکانات بیشتر، بخشهای جانبی متنوعتر و برخی اصلاحات موضعی میتواند تجربهای سرگرمکننده باشد؛ اما برای بازیکنانی که بیش از هر چیز به دنبال شبیهسازی اصیل فوتبال هستند، همچنان فاصله قابل توجهی میان محصول فعلی و پتانسیل واقعی این مجموعه وجود دارد. بازی در حالی که میتواند یکی از عمیقترین شبیهسازهای فوتبال باشد، همچنان میان سرعت، سرگرمی و الزامات تجاری گرفتار شده و در این مسیر، بخشی از ظرافت و پیچیدگی واقعی فوتبال را از دست داده است.
09:39 - 15 مهر 1405