بسیار عالی همسر عزیزم
ایران در نظم نوین جهانی / نقدی بر ادعای « ایران بخشی از رقابت چین و آمریکا »
در ابتدا چند سوال:چرا تحلیل گران، جایگاه مستقل ایران را در نظم نوین جهانی نادیده میگیرند ؟چرا فراتر از شرق و غرب، ارزیابی درستی از بازیگر مستقل ایران در برابر سلطه جهانی صورت نمی گیرد؟جمهوری اسلامی قطب مستقل در دنیای چند قطبی است. چرا تحلیل گران داخلی ایران را فراتر از سایه رقابت چین و آمریکا نمی دانند؟
پیش تر در تحلیلی خواندم که: «جهان تغییر کرده است و ما بخشی از رقابت میان چین و آمریکا هستیم»در گزارش مذکور همچنین اذعان شده:واقعیت آن است که چالش اساسی میان چین بهعنوان قطب برآمده و ایالات متحده بهعنوان قدرت مسلط و هژمون، روند تحولات جهانی را تسریع کرده است.نگارنده همچنین بیان کرده: اخیراً در برخی منابع و اندیشکدههای چینی تحلیلی مشاهده شده که تحولات مربوط به ایران را نیز بخشی از تقابل کلان چین و ایالات متحده ـ و بالعکس ـ ارزیابی کرده بودند. این نکتهای است که در ایران کمتر مورد توجه قرار میگیرد؛ اینکه رقابتی کلان در سطح جهانی در جریان است و ما بخشی از آن بهشمار میرویم.در پذیرش اینکه جهان دگرگون شده پس از پایان نظام دو قطبی، فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و خاتمه جنگ سرد امروز با فضای جدیدی در نظام بین الملل مواجه هستیم که در آن قطب های متعددی نقش آفرینی میکنند جای تردید نیست اما لازم هست چند پرسش و طرح چند موضوع را برای بهتر اندیشیدن پیرامون این موضوع طرح کنم:
۱- در طرح موضوع فضای جدید نظام بین الملل و ظهور قطب های متعدد در جهان به موضوع این فرآیند که شامل افول نظام سلطه و آمریکا و تبلور قدرت مستقل جمهوری اسلامی هیچ اشاره آیی نشده است در حالی که رسیدن به دنیای چند قطبی حتما در کنار ظهور و بروز قدرت های دیگر و همکاریهای منطقه آیی و پیمان هایی همانند بریکس و شانگهای از یک سو و از سوی دیگر هم با افول و سقوط هژمونی و نظام سلطه همراه بوده و این تحول یک فرآیند دوسویه است.۲- چرا در نظر نگارنده هیچ اشاره آیی به ظهور قدرت مستقل جمهوری اسلامی در زمان نظام دو قطبی آمریکا و اتحاد جماهیر شوروی نشده است! در شرایطی که در آن زمان هر کشور یا باید وابسته به غرب بود یا شرق، نظمی مستقل مبتنی بر اراده ملت به ساخت و نوزایی رسید تا بدون وابستگی به قطب های جهان با حفظ استقلال ملی خود مقابل تمام نظام های سلطه ایستاد و حتی با فروپاشی شوروی در برابر غرب تبدیل به یک نظم جدید شد.۳- اساسا چگونه این تحلیل قادر به طرح این موضوع است که ایران بخشی از رقابت میان چین و آمریکاست ؟با علم به اینکه نگارنده نقش مستقلی را در پدید آمدن نظم نوین جهانی بر مبنای ایران به عنوان بازیگر مستقل منطقه قائل نیست و تاکید بر اینکه ما بخشی از رقابت کلان بین ایران و چین به شمار میرویم از کجا طرح شده است ؟آیا سیاست های خارجی نظام سلطه و آمریکا در برابر چین و ایران الزاما یکی است ؟سیاست خارجی آمریکا در قبال چین ، در دهه های اخیر سیاست مهار بوده یعنی در طول زمان تاکتیک و گفتمان ها صرفا تغییر کرده ولی سیاست آمریکا در برابر چین در دوره هر رییس جمهوری از اوباما به بعد سیاست مهار بوده ولی آیا سیاست خارجی آمریکا در برابر ایران هم همین بوده؟
آیا هم اکنون که در میان جنگ سوم آمریکای صهیونی برابر ایران هستیم سیاست آمریکا در برابر ایران سیاست مهار است !پس شرایط و نوع ساختار توزیع قدرت در دو کشور ایران و چین در نظام بین الملل سیاست های متفاوتی را به آمریکا در قبال دو کشور دیکته کردهدولت ها همواره خواهان حفظ بقا و حداکثر سازی منافع خودشان در رقابت قدرت هستند و طبعا چین در مسیر دیگری به غیر از جمهوری اسلامی در ساختار توزیع قدرت سیاست های خودش را به آمریکا تحمیل کردهما بخشی از رقابت بزرگ بین آمریکا و چین نیستیم. ما بخشی از جنگ سرد جدید چین و آمریکا نیستیم . ما مهره شطرنج جدال قدرت چین و آمریکا نیستیم. و چرا در تحلیل شما بررسی نقش مستقل ایران در نظام چند قطبی نیست ؟استقلال ایران ، واقعیتی است که نباید در معادلات کلان جهانی نادیده گرفته شود.
سید محمد رضا یکتامرام
09:35 - 9 فروردین 1405