مدیر نمونه با کدام معیار؟
مدیر نمونه قرار است حاصل یک سال عملکرد باشد، اما وقتی معیارهای انتخاب برای افکار عمومی روشن نیست و ارزیابیهای تخصصی گاه با نتیجه فرمانداری فاصله دارد، یک پرسش جدی شکل میگیرد: «مدیر نمونه» دقیقاً با کدام معیار انتخاب میشود؟
همه ساله همزمان با هفته دولت، نام چند مدیر در شهرستان بهعنوان «مدیر نمونه» اعلام میشود؛ نامهایی که قرار است حاصل یک سال تلاش و خدمت بیشتر به مردم باشند. اما گاهی همین فهرست برای بخشی از بدنه کارشناسی شهرستان محل پرسش است؛ مدیری انتخاب شده که انتظارش نمیرفت و مدیری که عملکردش قابل دفاع بوده، در فهرست نیست. حتی تعداد مدیران نمونه نیز از شهرستانی به شهرستان دیگر متفاوت است و مبنای این تفاوت همیشه برای افکار عمومی روشن نیست.مسئله اما نبود معیار نیست. در فرم ارزیابی عملکرد مدیران توسط استاندار یا فرماندار، شاخصهایی مانند برنامهریزی عملیاتی، مسئولیتپذیری، همکاری با فرمانداری، مردمداری، نحوه برخورد با اربابرجوع و رضایت شهروندان پیشبینی شده است. پس پرسش اصلی جای دیگری است: این شاخصها چگونه اندازهگیری میشوند و چه میزان از آنها به داده و چه میزان به قضاوت ارزیاب وابسته است؟
مثلاً «همکاری با فرمانداری» یا «انتقادپذیری» را نمیتوان صرفاً با یک برداشت شخصی نمرهگذاری کرد. باید مصداق، شاهد و روش امتیازدهی روشن باشد تا اگر دو ارزیاب عملکرد واحدی را بررسی کردند، نتیجه آنها فاصله زیادی با هم نداشته باشد. این مسئله زمانی جدیتر میشود که یک مدیر از سوی دستگاه تخصصی خود شایسته عنوان مدیر نمونه شناخته شود، اما ارزیابی فرمانداری از همان عملکرد متفاوت باشد و گاها حتی در لیست تغییر هم قرار میگیرد. این تفاوت الزاماً به معنای خطای یکی از دو طرف نیست؛ بلکه نشان میدهد عملکرد مدیر باید از چند زاویه دیده شود.حتی در ساختار فعلی ارزیابی نیز چنین نگاهی وجود دارد. به اینصورت که امتیاز نهایی از ترکیب یکسوم ارزیابی استاندار یا فرماندار و دوسوم ارزیابی دستگاه متبوع به دست میآید. جشنواره شهید رجایی نیز نمونهای از همین نگاه به ارزیابی عملکرد در سطح دستگاههای اجرایی است. اما میتوان این منطق را در انتخاب مدیران نمونه شهرستانی کاملتر کرد.
راهحل میتواند یک ارزیابی سهبعدی باشد: نخست، مردم؛ بر اساس مراجعات، رضایت از خدمت، شکایات و تجربه واقعی اربابرجوع. دوم، دستگاه تخصصی؛ ادارهکل مربوطه برای مدیران شهرستانی و ستاد وزارتخانه برای مدیران کل. سوم، استانداری و فرمانداری؛ با تمرکز بر نظارت بر عملکرد ادارات و مدیران، هماهنگی بین دستگاهی و تحقق برنامههای استان و شهرستان.در کنار این سه ضلع، بازخوردهای «سامانه سنجش و رضایت مردم از کارکنان دولت» و سامانه فؤاد در حوزه مدیریت فوریتهای اداری نیز میتواند بهعنوان داده مکمل دیده شود. همچنین فرمهای بازرسی و ارزیابی عملکردی که در طول سال تهیه میشوند، باید نقش اصلیتری داشته باشند. مدیر نمونه نباید در هفته دولت ساخته شود؛ باید در طول سال کارنامهاش را ساخته باشد.برای کاهش سلیقه فردی نیز بهتر است ارزیابی شاخصهای کیفی در یک کارگروه تخصصی انجام شود و هر امتیاز به شواهد مشخص متصل باشد. در نهایت، روابط عمومیها میتوانند معیارها، وزن شاخصها، شیوه ارزیابی و مبنای انتخاب را شفاف کنند. مردم حق دارند بدانند عنوان «مدیر نمونه» دقیقاً بر اساس کدام عملکرد به یک مدیر داده شده است.
حکمرانی هوشمند همیشه ساختن یک سامانه جدید نیست؛ گاهی یعنی دادههایی را که همین امروز در دستگاهها تولید میشوند، کنار هم بگذاریم و اجازه ندهیم یک تصمیم مهم به برداشت یک نفر وابسته بماند.مدیر نمونه باید برآیند یک کارنامه باشد، نه محصول یک قضاوت.#یاسرزندی | ۱۴۰۵/۰۶/۱۱#حکمرانی_هوشمند#منابع_انسانی#ارزیابی_عملکرد
15:51 - 11 شهریور 1405