وحدت ساحات در تنگی تنگهها
بستن تنگه هرمز با اینکه در برهههای ابتدای جنگ قیمت نفت را به بیش از ۱۲۰ دلار هم رساند، اما به دلایل مختلف نتوانست آستانه تحمل اقتصاد جهانی را لمس کند. برگه تنگه هرمز نهایتا نفت ۷۰ دلاری پیشاجنگ را طی ماههای گذشته زیر سقف ۱۰۰ دلار متوقف کرد و تنشها و درگیریهای بعدی نتوانست این سقف قیمتی را بشکند.دلایلی مثل شکلگیری مناسبات و تفاهمات سیاسی، عقبنشینی موقت آمریکاییها از جبهات، معماری دورزدن تنگه با خط لولههای فجیره و ینبع یا عبور از ترتیبات ایرانی از مسیر جنوبی تنگه با شناورهای کوچک و انتقال کشتی به کشتی و اسکورت ناوشکنهای آمریکایی در شکلگیری این انتظار قیمتی بیتأثیر نبودند.درست است که سیاست نیمهباز بودن تنگه برای ایران نیز ممکن است عوایدی داشته باشد و راه تنفس اقتصاد ما را تا حدی باز نگه میدارد، اما چنین سیاستی نمیتواند شوک مناسبی را به اقتصاد جهانی وارد کند و به فشار مؤثر بر دشمن منجر شود. در نتیجه تنها به عنوان یک اختلال در بازار قیمتگذاری میشود که ممکن است برای دشمن همچنان قابل تحمل باشد.عبور از این قیمتها نیازمند شوک دیگری بود که با ابتکار عمل ضلع جنوبی محور مقاومت، یعنی دولت انقلابی یمن محقق شد تا مسیر جایگزین تنگه هرمز، یعنی خط لوله بقیق-ینبع که نفت را از سواحل شرقی عربستان در خلیجفارس به سواحل غربیاش در دریای سرخ میرساند نیز با چالش جدی مواجه شود.
انصارالله یمن اواخر تیرماه گذشته کارزار محاصره دریایی و هوایی عربستان را در پاسخ به محاصره دهساله عربستان بر این کشور آغاز کرده بود و ضمن هدف قرار دادن بندر ینبع، کشتیرانی عربستان در دریای سرخ و عبور از بابالمندب را نیز با چالش مواجه کرد. اما سلطه کامل بر آبراه دریای سرخ، نیازمند تسلط بر تنگه بابالمندب بود که با مواضع نیروهای انصارالله در شمال یمن فاصلهای صدها کیلومتری داشت.با اقدام عربستان سعودی در حملات هوایی به مواضع یمن و تجهیز مزدورانش برای حمله زمینی به قصد یکسره کردن کار انصارالله، یمنیها دست روی دست نگذاشتند و با حملات پیشدستانه به کاروانهای تجهیزات نظامی و نیروهای سعودی، به استقبال آنها رفتند.گسترش درگیریها نهتنها به موضع دفاعی و عقبنشینی انصارالله منجر نشد، بلکه در ضدحملهای برقآسا طی سه روز گذشته بخشهای مهمی از سرزمین یمن را آزاد کردند تا حاکمیت محور مقاومت بر ساحل غربی یمن و جزایر راهبردیاش تکمیل شود و به بالای سر بابالمندب برسند.انصارالله که پیش از این برای عملیات در دریای سرخ و بابالمندب فاصله عملیاتی زیادی را پیش روی خود میدید، حالا در جایگاه تسلط مستقیم بر دومین تنگه راهبردی منطقه ایستاده و برای اعمال حاکمیت بر بابالمندب با عرض بیست کیلومتریاش حتی نیازی به سلاحهای سنگین و موشکهای دوربرد هم ندارد.سعودیها هم که خط لوله انتقال نفتشان در چندین نقطه هدف حمله قرار گرفته، بندر ینبوعشان زیر آتش یمنیهاست و مجوز عبور نفتشان از دومین تنگه را در دستان انصارالله میبینند.
این یعنی کشتی دور زدن تنگه هرمز از طریق دریای سرخ تقریبا به گل نشسته است. امری که باعث جهش قیمت نفت و شکست مرز روانی 100 دلار شد و اگر چشم انداز بحران همچنان ادامه یابد و با ابتکارات سیاسی و رسانه ای سرکوب نشود، رقم های بالاتری را نیز می توان به انتظار نشست.البته تثبیت این مواضع با توجه به برتری هوایی ائتلاف سعودی همچنان نیاز به مجاهدت دارد؛ اما حتی در صورت موقت بودن این دستاوردها نیز راهبرد وحدت ساحات و کنش همزمان سایر بازیگران محور مقاومت در محدود کردن راههای دور زدن تنگه در امارات، عراق و... می تواند حداکثر استفاده را از این دستاورد رقم بزند.#جنگ #یمن #تنگه_هرمز 16:42 - 13 سپتامبر 2026