زیارتگاهی در تفت با داستان پیکر سالم بانوی صفوی پس از ۴ قرن
مقبره «خانش‌بیگم» از آثار تاریخی و مذهبی شاخص شهرستان تفت با قدمتی بیش از ۴۵۰ سال، آرامگاه دختر شاه اسماعیل اول صفوی است؛ بنایی که پس از کشف غیرمنتظره و سالم ماندن پیکر وی در جریان احداث خیابان در سال ۱۳۴۶ شمسی، به یکی از زیارتگاه‌های بانوان تفت تبدیل شده است.
به گزارش خبرگزاری فارس از تفت، مقبره «خانش‌بیگم» معروف به «قبر بی‌بی»، از آثار تاریخی و مذهبی شاخص شهرستان تفت با قدمتی بیش از ۴۵۰ سال، آرامگاه دختر شاه اسماعیل اول صفوی است.بنایی که پس از کشف غیرمنتظره و سالم ماندن پیکر وی در جریان احداث خیابان در سال ۱۳۴۶ شمسی، به یکی از زیارتگاه‌های مورد احترام مردم به‌ویژه بانوان منطقه تبدیل شده است.از دربار صفوی تا اقامت در دل تفتخانش‌بیگم، فرزند شاه اسماعیل اول صفوی و تاجلو بیگم و خواهر شاه طهماسب اول بود که پس از ازدواج با شاه نعمت‌الله باقی (فرمانروای یزد)، همراه وی روانه این دیار شد. فرزند او، میرمیران، از حاکمان نامدار یزد و بانی قنات و محله تاریخی «غیاث‌آباد» تفت بود.
خانش‌بیگم در سال‌های پایانی عمر خود، تفت را برای سکونت انتخاب کرد و با وقف بخش عمده املاک و اثاثیه خود در یزد، تفت، میبد و رشکوئیه برای امور خیریه و خانقاه نوریه تفت، نام خود را به عنوان یکی از بانوان واقف و خیرخواه تاریخ منطقه به ثبت رساند. قدیمی‌ترین زیلوی موزه مردم‌شناسی تفت نیز یادگار وقف این بانو در سال ۹۶۳ قمری است. کشف پیکر سالم پس از چهار قرن و ماجرای جابه‌جایی مقبره بر اساس اسناد تاریخی و یادداشت‌های کاظم دهقانیان نصرآبادی، خانش‌بیگم در سال ۹۶۳ قمری اموال خود را وقف و در سال ۹۶۷ قمری درگذشت و در جوار بقعه شاه خلیل‌الله تفت به خاک سپرده شد. اما ماجرای شگفت‌انگیز این مقبره به سال ۱۳۴۶ شمسی بازمی‌گردد؛ در جریان عملیات شهرسازی و احداث خیابان، آرامگاه این بانو در مسیر تعریض قرار گرفت. هنگام خاک‌برداری، پیکر این شاهزاده صفوی پس از حدود چهار قرن به‌صورت کاملاً سالم یافت شد و سپس با احترام به سمت مقابل خیابان منتقل گردید؛ محلی که از آن پس میان مردم به «قبر بی‌بی» شهرت یافت.
مشخصات فنی و ویژگی‌های هنری سنگ‌مزار
بر اساس مستندات نگاشته‌شده در کتاب «یادگارهای یزد» اثر ایرج افشار، سنگ مزار فعلی این بانو از مرمر سفید و خوش‌تراش ساخته شده و به نگارگری‌های هنرمندانه گل‌وبوته و اسامی دوازده امام به خط نسخ آراسته است. این سنگ مرمر ارزشمند دارای ابعاد دقیق ۱۵۳ در ۲۸ سانتی‌متر و ارتفاع ۲۴٫۵ سانتی‌متر بوده و در جهت قبله آن، دو بیت شعر نستعلیق همراه با ماده‌تاریخ ابجد سال ۹۹۷ قمری حک شده است.امروزه مقبره «قبر بی‌بی» که در میدان‌گاه روبه‌روی مسجد شاه‌ولی تفت قرار گرفته، نه‌تنها یک اثر ارزشمند معماری و کتیبه‌نگاری صفوی است، بلکه به‌عنوان یک پایگاه معنوی و مذهبی مورد توجه و زیارت مداوم مردم شهرستان تفت قرار دارد. نگهداری کتیبه‌ها و زیلوی وقفی وی در موزه مردم‌شناسی، فرصتی کم‌نظیر برای آشنایی گردشگران با نقش بانوان در وقف و تاریخ‌ساز بودن ساختار شهری تفت فراهم آورده است.بمنظور دسترسی پایدار به اخبار و مطالب ما، آخرین نسخه اپلیکیشن خبرگزاری فارس را می‌توانید از اینجا و در فروشگاه‌های «کافه بازار» و «مایکت» دانلود و نصب کنید.#تفت #خبرنگار_دانشجو #گردشگری
17:49 - 6 آبان 1405