حضرت علی(ع):عرَفْتُ آللّهَ سُبْحَانَهُ بِفَسْخِ العَزَائِمِ وَ حَلِّ آلْعُقُودِ وَ نَقْضِ آلْهِمَمِ.خداوند را با به هم خوردن تصمیمهای محکم و تحلیل رفتن و ناپدید و باز شدن گرهها و شکستن ارادهها و همّتها شناختم.برخی اوقات تصمیمات ما با مقدّرات الهی یا مقتضیات زمانه و مصلحت خودمون همراستا نیستن.
چرا تصمیمهایمان نیمهکاره میمانند؟
تغییر رفتار یکی از بزرگترین چالشهای زندگی روزمره است؛ از شروع ورزش و کتابخوانی گرفته تا کنار گذاشتن عادتهای نامطلوب. علوم شناختی در سالهای اخیر نگاه تازهای به این چالش ارائه کرده است.
گروه علم و پیشرفت خبرگزاری فارس؛ شاید تصور کنیم اگر بارها با خودمان قرار میگذاریم که از فردا صبح ورزش را شروع کنیم، کمتر در شبکههای اجتماعی وقت بگذرانیم، شیرینی و تنقلات مضر را کنار بگذاریم یا هر شب چند صفحه کتاب بخوانیم، اما باز هم به تصمیممان عمل نمیکنیم، مشکل از کمبود اراده یا انگیزه ماست. با خودمان میگوییم اگر واقعاً مصمم بودیم، از رختخواب بلند میشدیم، گوشی را کنار میگذاشتیم یا در برابر وسوسه خوردن یک شیرینی مقاومت میکردیم اما علوم شناختی و رفتاری تصویر متفاوتی ارائه میکنند.«ترجمان» بر مبنای کتاب «چگونه تغییر کنم؟» در این خصوص مینویسد: بسیاری از ما تصور میکنیم میتوانیم با تقویت اراده و انگیزهمان به اهدافمان برسیم و اگر هنوز رفتارهای نامطلوبمان تغییر نکرده، ارادهمان بهاندازه کافی قوی نبوده است.
چرا تغییر رفتار سخت است؟
بااینحال بسیار پیش آمده که با انگیزه و اراده راستین تصمیم گرفتهایم فردا صبح ورزش کنیم اما وقتی زنگ ساعت به صدا درآمده، آن شور اولیه رنگ باخته و ترجیح دادهایم دکمه «چُرت» گوشی را بزنیم و قدری دیگر بخوابیم. چه بر سر آن انگیزه و اراده میآید؟پاسخ در چیزی نهفته است که دانشمندان علوم رفتاری آن را «سوگیری زمان حال» مینامند؛ ما به گونهای تکامل یافتهایم که پاداشهای فوری کوچک را به پاداشهای بزرگتر در آینده ترجیح میدهیم. در واقع مغز ما میان «منِ آینده» که میخواهد سالم و خوشاندام باشد، و «منِ فعلی» که همین الان میخواهد نیمساعت بیشتر بخوابد، منِ فعلی را ترجیح میدهدبنابراین دشواری تغییر رفتار نه ناشی از یک مشکل اخلاقی و ضعف اراده که برآمده از یک ویژگی علمی و شناختی است که نتیجه سیمپیچی مغزمان است؛ مغز به دنبال لذت آنی است فارغ از این که چقدر ارادهمان قوی است.
مغزمان را به نفع خودمان به کار بگیریم
خبر خوب این است که اگر منشأ این رفتار را بشناسیم، میتوانیم به جای تکیه صرف بر اراده، محیط و عادتهایمان را به گونهای طراحی کنیم که انتخاب درست آسانتر شود.پس یک راه حل ساده این است که فعالیتهای سخت را با لذتهای آنی همراه کنیم؛ ورزش کردن همواره سخت است بنابراین باید آن را با یک لذت آنی بیامیزیم مثل همراهی یک دوست یا گوش دادن به آهنگهای مورد علاقهمان.راهکار دیگر سادهسازی تصمیمهای سخت است؛ باید کاری کنیم تصمیمهای سخت آسان شوند؛ مثلا لباس ورزشی باید از شب قبل آماده باشد تا صبح زحمت آماده کردن آن بر زحمت باشگاه رفتن اضافه نشود.بنابراین رمز تغییر رفتار این نیست که هر روز با وسوسههایمان بجنگیم؛ به جای آن باید با شناخت سازوکار مغز، محیط و عادتهایمان را طوری بچینیم که انتخابهای درست همواره جذابتر و سادهتر از انتخابهای اشتباه باشند.#علوم_شناختی#مغز#تغییررفتار#عادات_خوب#عادات_بد
09:35 - 6 تیر 1405