زندگی واقعی را با ویترین فضای مجازی مقایسه نکنید

ویترین رنگارنگ فضای مجازی گاهی آن‌قدر واقعی به نظر می‌رسد که زندگی خودمان را با آن می‌سنجیم؛ مقایسه‌ای که به گفته یک مدرس دانشگاه، می‌تواند آرام‌آرام نگاه خانواده‌ها به زندگی واقعی را تغییر دهد.
به گزارش خبرگزاری فارس از کرمانشاه، پدر با گوشی، مادر سرگرم فضای مجازی و فرزند با تبلت؛ اعضای خانواده شاید در یک خانه کنار هم باشند، اما هرکدام در دنیایی جداگانه زندگی می‌کنند. این تصویر برای بسیاری از خانواده‌ها به بخشی از زندگی روزمره تبدیل شده و حالا کارشناسان نسبت به کمرنگ شدن گفت‌وگو، صمیمیت و ارتباط واقعی در سایه استفاده بی‌ضابطه از فناوری هشدار می‌دهند.مریم خاکی مدرس دانشگاه با اشاره به تغییر سبک زندگی در عصر فناوری معتقد است، مسئله امروز صرفاً حضور فضای مجازی در زندگی نیست، بلکه نحوه استفاده و میزان مدیریت آن است؛ چراکه خانواده‌ها در بسیاری از مواقع در کنار یکدیگر هستند، اما برای هم «حضور» ندارند.

خانه؛ فقط سقفی برای کنار هم بودن نباشد

خاکی می‌گوید؛ فضای مجازی نباید تنها از جنبه‌های منفی دیده شود، چراکه دسترسی به اطلاعات و برقراری برخی ارتباطات از فرصت‌های این فضاست، اما استفاده نادرست و مدیریت‌نشده می‌تواند روابط خانوادگی را تحت تأثیر قرار دهد.وی با بیان اینکه نباید زندگی واقعی خود را با تصاویر گزینشی فضای مجازی مقایسه کنیم، تأکید می‌کند: زندگی برای زیستن است، نه برای نمایش دادن.به گفته این مدرس دانشگاه، بسیاری از صحنه‌های خوب زندگی قابل نمایش در فضای مجازی نیستند و خانواده باید برای حریم خصوصی، محرمانگی و قداست روابط خود ارزش قائل شود.

نسخه ۲۰ دقیقه‌ای برای بازگشت به زندگی واقعی

خاکی برای کاهش فاصله اعضای خانواده یک تمرین ساده پیشنهاد می‌کند؛ روزانه دست‌کم ۲۰ دقیقه گوشی‌ها کنار گذاشته شود و این زمان به ارتباط واقعی با همسر، فرزندان و سایر اعضای خانواده اختصاص پیدا کند.او معتقد است؛ همین زمان کوتاه می‌تواند نقطه شروعی برای بازگشت به گفت‌وگوی خانوادگی باشد و در ادامه می‌توان این زمان را افزایش داد.این مدرس دانشگاه درباره اهمیت ارتباط با کودکان نیز می‌گوید؛ استفاده از گوشی و تبلت نباید جایگزین ارتباط عاطفی والدین با فرزند شود؛ کودکی که به جای آغوش، گفت‌وگو، قصه و بازی با والدین، ساعت‌های طولانی در فضای مجازی سرگرم می‌شود، ممکن است از بخشی از تجربه‌های مهم تربیتی و عاطفی محروم شود.

یک تمرین ساده برای سنجش رابطه با خانواده

خاکی پیشنهاد دیگری نیز برای مدیریت رابطه اعضای خانواده با فضای مجازی دارد؛ استفاده از کارت‌های سبز و قرمز.به گفته وی، افراد می‌توانند رفتارهای روزانه خود را ارزیابی کنند؛ کارهایی که به تقویت رابطه خانوادگی کمک می‌کند روی کارت سبز و رفتارهایی که به این روابط آسیب می‌زند روی کارت قرمز نوشته شود.برای مثال، فرد از خود بپرسد امروز چقدر با فرزندم صحبت کردم؟ آیا درباره روز کاری همسرم پرسیدم؟ چقدر برای اعضای خانواده وقت گذاشتم و چه میزان از این زمان را در فضای مجازی گذراندم؟جمع‌بندی این کارت‌ها در پایان هفته می‌تواند تصویری واقعی از کیفیت ارتباط فرد با خانواده ارائه دهد و نقاطی را که نیازمند اصلاح است، مشخص کند.

خانواده با تجملات ساخته نمی‌شود

این مدرس دانشگاه همچنین نسبت به مقایسه زندگی واقعی با تصاویر پرزرق‌وبرق فضای مجازی هشدار می‌دهد و تأکید دارد که صمیمیت خانوادگی الزاماً به سفره‌های تجملاتی، هدیه‌های گران‌قیمت یا دکوراسیون خاص نیاز ندارد.از نگاه او، بخشندگی، توجه و ارتباط مؤثر لزوماً به ثروت زیاد وابسته نیست و خانواده‌ها می‌توانند با مدیریت امکانات موجود، کیفیت روابط خود را افزایش دهند.خاکی معتقد است هر فرد باید متناسب با شرایط زندگی، شغل، تأهل، داشتن فرزند و نیاز والدین، اولویت‌های خود را مشخص کند و برای خانواده زمان واقعی اختصاص دهد.

خط قرمزها را پیش از دیر شدن ببینیم

به گفته خاکی، اگر فرد در ارزیابی هفتگی خود متوجه شود تعداد رفتارهای آسیب‌زا یا همان کارت‌های قرمز زیاد است، باید برای تغییر الگوی رفتاری خود اقدام کند و اگر به تنهایی قادر به اصلاح شرایط نیست، می‌تواند از مشاوران متخصص کمک بگیرد.خاکی در پایان، متذکر می‌شود؛ برای بازگرداندن خانواده به مرکز زندگی، همیشه به امکانات ویژه یا هزینه‌های سنگین نیاز نیست. گاهی کافی است گوشی برای چند دقیقه کنار گذاشته شود، گفت‌وگویی آغاز شود و اعضای خانواده دوباره یکدیگر را ببینند؛ نه در قاب صفحه نمایش، بلکه در زندگی واقعی.
08:17 - 21 شهریور 1405
خانواده
سواد رسانه
کرمانشاه