کتابی که جنگ را «بزک» نکرد
همزمان با دوره جدید جایزه جلال آلاحمد، نگاهی دوباره میاندازیم به «نورالدین پسر ایران»، تقدیر شده در پنجمین دوره این رویداد. این کتاب، روایتی صادقانه و بدون بزک از جنگ است؛ خاطرات سید نورالدین عافی که زندگی در خط مقدم را با ترس، خنده و صمیمیت، فراتر از قهرمانسازی روایت میکند.
گروه کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس: هر سال با فرا رسیدن این روزها، زنگ جایزه ادبی جلال آلاحمد به صدا درمیآید؛ جایزهای که مهمترین و معتبرترین رویداد ادبی داستاننویسی ایران به شمار میرود و نامش با جدیترین رمانها و نویسندگان معاصر گره خورده است. جایزه جلال، آیینهای از دغدغههای اجتماعی، تاریخی و فرهنگی ادبیات امروز ایران است و هر دوره، آثاری را به مخاطبان معرفی میکند که فراتر از سرگرمی، روایتی از زیست جمعی ما هستند. به همین بهانه و همزمان با برگزاری دوره جدید این جایزه، فرصتی مغتنم فراهم شده تا نگاهی دوباره بیندازیم به کتابهایی که در دورههای گذشته موفق به کسب عنوان برگزیده یا شایسته تقدیر جایزه جلال شدهاند؛ آثاری که خواندنشان هنوز هم تازه، اثرگذار و تأملبرانگیز است.امروز نوبت کتاب «نورالدین پسر ایران» است:
«نورالدین پسر ایران» | معصومه سپهری
«نورالدین پسر ایران» روایت جنگ از زاویه آدمهایی است که معمولی بودند، اما در لحظههای غیرمعمول، کارهای بزرگ کردند. کتاب، خاطرات سید نورالدین عافی است؛ نوجوانی از روستای خلجانِ تبریز که نه قهرمان افسانهای بود و نه برای اسطوره شدن به جبهه رفت. او یکی از هزاران جوانی است که جنگ، ناگهان زندگیاش را از مسیر عادی بیرون کشید و به خط مقدم برد.این کتاب، جنگ را بزک نمیکند. خبری از روایتهای اغراقشده و قهرمانسازیهای دستنیافتنی نیست. نورالدین از ترس میگوید، از درد، از مجروحیتهای پیدرپی، از صورت زخمیای که تا پایان عمر همراهش ماند؛ اما در کنار همه اینها، از خندهها هم میگوید. از شوخیهای سنگری، از شیطنتهایی که حتی زیر آتش دشمن هم متوقف نمیشد. همین تضاد است که «نورالدین پسر ایران» را زنده و باورپذیر میکند.خواننده در این کتاب، فقط شاهد عملیاتها نیست؛ وارد زیست روزمره رزمندهها میشود. از شبهای پراضطراب کردستان تا نبردهای سنگین جنوب، از عملیات مسلمبن عقیل و بدر تا والفجر ۸. جایی که نورالدین، شهادت برادرش «صادق» را با چشم میبیند و داغ دوستانی مثل «امیر مارالباش» برای همیشه در جانش مینشیند. اینها لحظههایی هستند که کتاب را از یک خاطرهنگاری ساده فراتر میبرند و آن را به سندی انسانی از جنگ تبدیل میکنند.نقش معصومه سپهری در موفقیت کتاب، انکارناپذیر است. او با مهارت شنیدن و امانتداری در روایت، خاطراتی را که به زبان ترکی بیان شده، به نثری روان، صمیمی و خوشخوان درآورده است؛ بیآنکه لحن صادق و بیپرده راوی قربانی زیباسازی ادبی شود.
«نورالدین پسر ایران» نشان میدهد جنگ فقط میدان گلوله نبود؛ میدان زندگی بود. جایی که آدمها با همه ضعفها و قوتهایشان، ایستادند. شاید راز ماندگاری این کتاب و انتخابش در پنجمین دوره جایزه جلال هم همین باشد؛ روایتی صادقانه از نسلی که جنگ را زندگی کرد، نه فقط تحمل.#نورالدین_پسر_ایران#کتاب#جایزه_جلال 09:23 - 28 آذر 1404