کارشناس آموزش: جذب برفانباری معلم، آموزش ایران را رها نمیکند
معاون اسبق وزارت آموزشوپرورش گفت: جذب برفانباری معلم، ۳۰ سال است که آموزش ایران را رها نمیکند.
سید نصرتالله فاضلی معاون اسبق وزارت آموزشوپرورش در گفتوگو با خبرنگار آموزشوپرورش خبرگزاری فارس اظهار کرد: اخیراً یکی از نمایندگان مجلس بر جذب حدود ۲۰۰ هزار نفر از نیروهای پیشدبستانی، نهضت سوادآموزی، طرح امین، خرید خدمات آموزشی و نیروهای شرکتی شاغل در آموزشوپرورش تأکید کرده است. این مطالبه در حالی مطرح میشود که موضوع جذب نیروهای خارج از مسیرهای قانونی تربیت معلم، یکی از قدیمیترین و پرچالشترین مسائل نظام آموزشی ایران به شمار میرود؛ مسئلهای که «درد مزمن» و چالش نظام تعلیم و تربیت تبدیل شده است.وی ادامه داد: مرور اسناد رسمی نشان میدهد این موضوع نه یک مسئله مقطعی بلکه چالشی ساختاری است. در سال ۱۳۸۷، وزیر وقت آموزشوپرورش در گزارشی تفصیلی به رئیسجمهور اعلام کرد که بیش از ۵۲۰ هزار نیروی غیررسمی در آموزشوپرورش فعالیت دارند و تجربه استخدامهای گسترده سالهای قبل نه تنها مشکل کمبود معلم را حل نکرده بلکه به پیچیدهتر شدن ساختار نیروی انسانی این وزارتخانه انجامیده است. در همان گزارش تأکید شد که استخدام نیروهای غیررسمی بدون اصلاح نظام تأمین معلم، تنها موج جدیدی از مطالبات استخدامی ایجاد خواهد کرد.فاضلی اضافه کرد: در سالهای بعد نیز مجلس شورای اسلامی بارها برای تعیین تکلیف گروههای مختلف از جمله حقالتدریسها، آموزشیاران نهضت سوادآموزی، مربیان پیشدبستانی و نیروهای خرید خدمات آموزشی قانونگذاری کرد. با این حال، بررسیهای کارشناسی مرکز پژوهشهای مجلس نشان میدهد که از سال ۱۳۸۳ تا ۱۴۰۰ دستکم ۱۴ قانون برای ساماندهی این نیروها تصویب شده، اما مسئله همچنان پابرجاست و هر دوره با عنوانی جدید بازتولید میشود.
قائممقام دبیرکل کانون تربیت اسلامی گفت: نکته مهم آن است که در سالهای اخیر تقریباً همه اسناد بالادستی کشور بر یک اصل مشترک تأکید کردهاند «ورود معلم به آموزشوپرورش باید از مسیر دانشگاه فرهنگیان، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی ودر شرایط حاد کمبود معلم با آزمونهای استخدامی رقابتی صورت گیرد». مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی، ماده ۸۹ قانون برنامه هفتم پیشرفت، سیاستهای کلی تحول در نظام آموزش و پرورش و همچنین تأکیدات رهبر معظم انقلاب، همگی بر پرهیز از جذب نیروهای خارج از نظام حرفهای تربیت معلم تأکید دارند.وی افزود: دلیل این حساسیت نیز روشن است. معلم صرفاً دارنده یک مدرک دانشگاهی نیست. تربیت معلم یک حرفه تخصصی -تربیتی است که نیازمند گذراندن مجموعهای از آموزشهای نظری و عملی است. دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان و شهید رجایی در طول دوره کارشناسی دهها واحد تخصصی در حوزه فلسفه تعلیم و تربیت، فلسفه آموزش، روانشناسی رشد، روانشناسی یادگیری، برنامهریزی درسی، روشها و فنون تدریس، ارزشیابی آموزشی، مدیریت کلاس و کارورزی میگذرانند. بخش مهمی از این آموزشها نیز در محیط واقعی مدرسه و زیر نظر استادان راهنما انجام میشود.فاضلی تصریح کرد: حق تربیت باکیفیت برای دانشآموزان اقتضا میکند که معلم پیش از ورود به کلاس درس، صلاحیتهای حرفهای -تخصصی -تربیتی لازم را کسب کرده باشد. همانگونه که جامعه حاضر نیست سلامت بیماران به دست افراد فاقد آموزش پزشکی سپرده شود، نمیتوان تربیت نسل آینده را نیز بدون طی فرآیندهای حرفهای تربیت معلم به افراد واگذار کرد.
این کارشناس تعلیموتربیت اظهار کرد: از سوی دیگر، قانونگذار برای نیروهای دارای سابقه همکاری با آموزشوپرورش نیز راهکار پیشبینی کرده است. بر اساس قانون برنامه هفتم، سابقه همکاری این افراد در آزمونهای استخدامی دارای امتیاز ویژه بوده و ضریب نمره آنان به ۱/۱ افزایش یافته است. همچنین امکان بهکارگیری بخشی از این نیروها در قالب حقالتدریس و قراردادهای موقت نیز پیشبینی شده است؛ بنابراین مسیر قانونی برای بهرهگیری از تجربه این افراد مسدود نیست، اما این مسیر باید در چارچوب رقابت، احراز صلاحیت حرفهای و نیاز واقعی آموزشوپرورش طی شود.وی اضافه کرد: مرکز پژوهشهای مجلس نیز در بررسی طرحهای تبدیل وضعیت معلمان خرید خدمات آموزشی هشدار داده است که استخدام مستقیم این نیروها بدون سازوکار رقابتی، ضمن اشغال ظرفیتهای استخدامی آموزشوپرورش، موجب تضعیف دانشگاه فرهنگیان و شهید رجایی، کاهش کیفیت آموزشی، ایجاد تبعیض میان داوطلبان استخدام و گسترش مطالبات مشابه در سالهای آینده خواهد شد.فاضلی ادامه داد: قائد شهید (قدس سره) نیز در جمع مدیران آموزشوپرورش از تعبیر «جذب برفانباری» برای این شیوههای ورود به نظام آموزشی استفاده کردند؛ تعبیری که به روشنی بیانگر مخالفت با ورود انبوه نیروها خارج از نظام حرفهای تربیت معلم است. این استعاره به گونهای انتخاب شده که کمترین قابلیت تأویل و تفسیر را داشته باشد و به عنوان یک گفتمان روشن بر سیاستهای جذب معلم حاکم شود.
وی با بیان اینکه مجلس شورای اسلامی به عنوان نهاد قانونگذار و نماینده منافع عمومی جامعه بیش از هر نهاد دیگری باید حافظ حاکمیت قانون در حوزه تعلیم و تربیت باشد، گفت: حل مسئله بیکاری گروههای مختلف اجتماعی امری ضروری است، اما این هدف نباید با تضعیف استانداردهای حرفهای معلمی و نادیده گرفتن حقوق میلیونها دانشآموز دنبال شود. آینده نظام آموزشی کشور بیش از هر چیز به کیفیت معلم وابسته است و کیفیت معلم نیز از مسیر تربیت حرفهای، رقابت عادلانه و احراز صلاحیتهای تخصصی میگذرد.پایان پیام/#سیدنصرتالله_فاضلی#کارشناس_تعلیم_و_تربیت#برفانباری_معلم#استخدام_آموزش_و_پرورش 17:31 - 26 خرداد 1405