چرا نمیتوانم نظر واقعی خودم را بگوییم؟
گاهی پشتِ «بله» گفتنهای ناخواسته، ترس از طرد شدن و از دست دادن رابطهها پنهان است؛ ترسی که باعث میشود برای حفظ دیگران، خودمان را فراموش کنیم.
گروه زندگی: تا به حال در موقعیتی قرار گرفتهاید که برای حفظ رابطهای یا جلوگیری از ناراحتی دیگران، از خواسته واقعی خود چشمپوشی کرده باشید؟ این «بله»های ناخواسته، اگرچه در ظاهر نشانهی تواضع است، اما در بسیاری از موارد ریشه در یک چالش روانی عمیق دارد. زهره کاظمزاده، روانشناس و طرحوارهدرمانگر، معتقد است ناتوانی در ابرازِ نظرِ شخصی، نه از سرِ مهربانیِ بیشازحد، بلکه ناشی از «اضطرابِ از دست دادن» است. ریشهیابی یک عادتِ آسیبزا
بسیاری از ما تصور میکنیم گذشتن از خواستهها، به معنای خوب بودن است؛ اما نگاهِ آسیبشناسانه به این رفتار، حقایق متفاوتی را آشکار میکند. کاظمزاده در واکاویِ این رفتار میگوید:«آنچه تجربه میکنید، لزوماً صرفاً ناشی از مهربانی نیست؛ بلکه گاهی در پسِ این رفتارها، هراسی عمیق از ناراحت کردن دیگران، طرد شدن، قضاوت شدن یا آسیب دیدنِ رابطه وجود دارد.»او در ادامه به فرآیندِ ذهنیِ فرد در این لحظات اشاره میکند:«پیش از آنکه از خود بپرسید من چه میخواهم، اولویتتان این است که طرف مقابل آزرده نشود، طرد نشوید و از دایره روابطتان کنار گذاشته نشوید. این تلاشِ مداوم برای کسبِ تاییدِ دیگران، در واقع مکانیسم دفاعی شما برای حفظِ امنیت در روابط است.»
برای خوب بودن نیاز به حذفِ خود نیست
یکی از باورهای غلطِ شایع، گره زدنِ خوبیِ شخصیت به فراموشیِ خواستههاست. این روانشناس با ردِ این انگاره میگوید:«برای اینکه فردی شایسته و خوب باشید، مطلقاً نیازی نیست از خواستههای خود بگذرید و هویتِ خود را نادیده بگیرید. شما میتوانید در عینِ حفظِ احترامِ متقابل، خواستههای خود را نیز بیان کنید. نکته بسیار مهم اینجاست که اگر طرف مقابلِ شما نتواند ابرازِ نیاز یا خواسته منطقیتان را بپذیرد، این به معنای بد بودن یا اشتباه بودنِ شما نیست. اطرافیان باید بیاموزند که نظر و خواستههای شما، محترم و پذیرفتنی است.»
تمرینِ شجاع بودن
اگر عادت به تاییدِ محضِ دیگران دارید، تغییر این الگو نیازمندِ تمرین است. این طرحوارهدرمانگر پیشنهاد میدهد که با جملاتِ ساده اما قاطع، شروع کنید. برای مثال، استفاده از این ترکیب میتواند نقطه عطفی در روابط شما باشد:«میفهمم شما موضوع را اینطور میبینید، اما نظرِ من متفاوت است.»این جمله، نه به معنای پرخاشگری، بلکه تمرینی برای حفظِ حریمِ شخصی است. کاظمزاده در پایانِ این توصیه مهارتی تأکید میکند:«قرار نیست همگان از نظرِ شما خشنود باشند؛ هدفِ غایی این است که بیاموزید حتی در شرایطی که احتمالِ دلخوریِ دیگران وجود دارد، همچنان بتوانید خودِ واقعیتان باقی بمانید.»بمنظور دسترسی پایدار به اخبار و مطالب ما، آخرین نسخه اپلیکیشن خبرگزاری فارس را میتوانید از اینجا و در فروشگاههای «کافه بازار» و «مایکت» دانلود و نصب کنید.#سلامت_روان #روابط_بین_فردی #عزت_نفس #ابراز_وجود #ترس_از_طرد_شدن #تاییدطلبی #مرزبندی_در_روابط #خودشناسی #طرحواره_درمانی #مهارت_ارتباطی #زندگی_بهتر 17:29 - 17 مهر 1405