راهکار نجات نسل جدید از اضطراب کمالگرایی
بسیاری از ما گمان میکنیم که برای ساختن لحظات شاد و سرگرمکننده در خانه باید هزینههای سنگینی بپردازیم و همیشه تصویری بینقص و همهفنحریف از خودمان نشان دهیم. اما با ایدهای خلاقانه و تفریحی متفاوت میتوان شاهکار خلق کرد.
گروه زندگی؛ سیدرضا حسینی: این روزها که دغدغههای معیشتی و دویدنهای بیوقفه برای تأمین زندگی رمق چندانی برایمان باقی نگذاشته است شاید فکر کنیم که ایجاد سرگرمی و نشاط خانواده نیازمند سفرهای پرهزینه یا برنامهریزیهای بیعیبونقص آخر هفته است. ما در فرهنگ خود یاد گرفتهایم که برای حفظ آرامش خانه همیشه قوی به نظر برسیم و حتی در زمان تفریح و آشپزی یا دورهمیهای شبانه هم هیچ ضعفی از خود نشان ندهیم تا حساب و کتاب خانه از دستمان خارج نشود. اما واقعیت این است که همین جدیت بیش از حد و تلاش برای ساختن یک فضای صددرصد ایدهآل روح سرگرمی و شادی را در خانه میکشد و بذر اضطراب و کمالگرایی مخربی را در دل بچهها میکارد. وقتی فرزندان ما میبینند که پدر و مادرشان حتی از سوختن یک غذا یا باختن در یک بازی ساده هم میآشوبند یا اشتباهاتشان را پنهان میکنند به این باور میرسند که زندگی میدان خطاناپذیری است که در آن جایی برای لذتبردن از مسیر و آزمونوخطا وجود ندارد. نگاه عمیق تربیتی و دینی ما ظرفیت انسان را بسیار فراتر از آن میبیند که با یک لغزش ساده درهم بشکند یا شادی و کرامت خود را از دست بدهد. روایتی شنیدنی از امام صادق (ع) نقل شده است که نشان میدهد هیچ بردباری و ظرفیت روحی بزرگی در انسان شکل نمیگیرد مگر آنکه فرد طعم تجربهکردن و لغزش را چشیده باشد و با بزرگواری از دل آن عبور کند(بحارالانوار جلد ۷۵ صفحه ۲۶۱). امروز روانشناسی ثابت کرده است که شوخطبعی در برابر نقصها کلید اصلی سلامت روان و شادابی در محیط خانه است. برنه براون استاد دانشگاه و نویسنده کتاب معروف موهبت کامل نبودن به همراه کارول دوک نویسنده کتاب طرز فکر نشان دادهاند خانوادههایی که بهجای پنهانکردن اشتباهات با روی گشاده و طنز با خرابکاریهای روزمره روبهرو میشوند فضایی سرشار از آرامش و سرزندگی میسازند. روزنامه گاردین نیز با استناد به تجربههای شبکههای حمایت از مادران تأکید میکند که کودکان و بهویژه دختران نوجوان برای ساختن تابآوری روانی نیاز دارند والدینی ماجراجو و باانرژی داشته باشند که وقتی در کاری شکست میخورند با خنده و آرامش با آن کنار میآیند و نشان میدهند که خرابشدن یک کار پایان دنیا نیست.
تبدیل خرابکاریهای روزمره به بهانهای برای خنده و صمیمیت
دفعه بعد که در یک روز تعطیل مشغول پختن یک شیرینی یا غذای جدید هستید و نتیجه کار میسوزد یا وقتی در تعمیر یک وسیله ساده خانه خرابکاری میکنید بهجای اخمکردن و تلخ کردن کام اعضای خانه خودتان نفر اولی باشید که به این اتفاق میخندد. قالب کیک سوخته را با لبخند روی میز بگذارید و با فرزندتان درباره ظاهر عجیب آن شوخی کنید. وقتی شما با تسلط بر اعصاب خود یک اتفاق بهظاهر ناخوشایند را به سوژهای برای خندیدن تبدیل میکنید بدون هیچ سخنرانی کسلکنندهای به فرزندتان یاد میدهید که شاد بودن در گرو بینقص بودن نیست و میتوان در دل اشتباهات هم لحظات شیرینی ساخت.
احیای نشاط خانواده با شبنشینی قهرمانان شکستخورده
برای سرگرمکردن بچهها در شبهای پایانی هفته نیازی به ابزارهای پیچیده ندارید. یک فنجان چای بریزید و بازی جذاب خاطرهگویی با موضوع قهرمانان شکستخورده را راه بیندازید. در این دورهمی صمیمانه از سوتیهای خندهدار روزهای اول کاری خودتان، امتحانی که در دوران جوانی خراب کردید یا معاملهای که در آن ضرر کردید با چاشنی طنز و نمایش برای بچهها بگویید. این روایتگری صادقانه و پرنشاط علاوه بر اینکه صدای خنده را در فضای خانه طنینانداز میکند بار سنگین کمالگرایی را از روی دوش نوجوانتان برمیدارد و به او نشان میدهد که پدر و مادرش هم انسانهایی واقعی هستند که با وجود زمینخوردنهایشان توانستهاند روی پای خود بایستند و زندگی را پیش ببرند.
ماجراجویی و بازیهای مشترک بدون ترس از باختن
بخشی از اوقات فراغت در خانه را به کارهایی اختصاص دهید که نه شما و نه فرزندتان در آن مهارت کامل ندارید. یک بازی رومیزی جدید، ساختن یک کاردستی متفاوت یا یادگرفتن یک مهارت تازه را شروع کنید و اجازه دهید فرزندتان ببیند که شما هم در یادگیری کند هستید یا در بازی به او میبازید. وقتی نوجوان شما میبیند که پدر یا مادرش در جریان یک سرگرمی خانگی از باختن یا بلد نبودن خجالت نمیکشد و با روحیهای باز از خود بازی لذت میبرد خانه برایش به امنترین پناهگاه دنیا برای آزمونوخطا تبدیل میشود.
22:02 - 27 مهر 1405